
Bệnh nhân N.V.T. (60 tuổi, nam) nhập viện tại Viện Y học Hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, trong tình trạng đau vùng hạ sườn phải kéo dài.
Theo bệnh sử, từ tháng 10/2025, người bệnh bắt đầu xuất hiện những cơn đau từng đợt ở vùng hạ sườn phải. Sau đó, cơn đau tăng dần, xuất hiện liên tục ngay cả khi nghỉ ngơi và kéo dài khoảng một tháng.
Đau hạ sườn phải, đau bụng kéo dài, sụt cân
Cùng với triệu chứng đau bụng, bệnh nhân ăn uống kém, sụt khoảng 3 kg. Người bệnh có tiền sử đái tháo đường đang điều trị bằng thuốc và mới phát hiện nhiễm virus viêm gan B nhưng chưa được điều trị.
Kết quả thăm khám khi nhập viện cho thấy ông T. tỉnh táo, tiếp xúc tốt, huyết động ổn định, thể trạng trung bình. Người bệnh không có biểu hiện vàng da, bụng chướng nhẹ.
Đáng chú ý, nồng độ alpha-fetoprotein (AFP) - chất chỉ điểm thường được sử dụng trong đánh giá ung thư gan - tăng rất cao, lên tới 51.467 ng/mL. Xét nghiệm virus ghi nhận HBsAg dương tính, tải lượng virus viêm gan B là 1,53 × 10² IU/mL.
Đặc biệt, kết quả chụp cộng hưởng từ ổ bụng phát hiện một khối u chiếm gần toàn bộ nhu mô gan trái, kích thước khoảng 50 × 48 mm. Từ các kết quả lâm sàng và cận lâm sàng, bệnh nhân được chẩn đoán ung thư biểu mô tế bào gan (HCC) giai đoạn tiến triển BCLC C, trên nền viêm gan B và đái tháo đường.
Khối u thu nhỏ sau 9 chu kỳ điều trị
Theo GS.TS Mai Trọng Khoa và PGS.TS. Phạm Cẩm Phương, Trung tâm Y học Hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, sau khi hội chẩn, hội đồng chuyên môn quyết định lựa chọn phương pháp điều trị toàn thân kết hợp kiểm soát virus viêm gan B cho bệnh nhân.

Phác đồ được chỉ định gồm Atezolizumab liều 1.200 mg, truyền tĩnh mạch ngày 1, kết hợp Bevacizumab liều 15 mg/kg, truyền tĩnh mạch ngày 1. Hai thuốc được sử dụng theo chu kỳ 21 ngày, dự kiến đánh giá đáp ứng sau mỗi 3 chu kỳ.
Bên cạnh đó, bệnh nhân được điều trị viêm gan B bằng Tenofovir liều 300 mg/ngày. Sau 3 chu kỳ, kết quả chụp cắt lớp vi tính ghi nhận khối u ở nhu mô gan trái có kích thước 70 × 56 mm, lớn hơn so với thời điểm ban đầu.
Tuy nhiên, ở những lần đánh giá tiếp theo, tổn thương gan bắt đầu thu nhỏ rõ rệt. Sau 6 chu kỳ, khối u giảm còn 33 × 46 mm. Đến sau 9 chu kỳ, kích thước khối u tiếp tục giảm xuống còn 27 × 20 mm. Không chỉ thay đổi trên hình ảnh chẩn đoán, các chỉ số sinh hóa cũng ghi nhận sự cải thiện đáng kể.
Về lâm sàng, sau 9 chu kỳ, bệnh nhân ổn định, không còn đau bụng, không xuất hiện tình trạng vàng da, vàng mắt. Công thức máu vẫn trong giới hạn bình thường.
Theo các chuyên gia, ung thư biểu mô tế bào gan là một trong những bệnh ung thư phổ biến, có tỷ lệ tử vong cao trên thế giới. Trong đó, viêm gan B mạn tính là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng dẫn đến căn bệnh này.
Ở giai đoạn tiến triển BCLC C, ung thư thường đã xâm lấn mạch máu lớn và/hoặc di căn ngoài gan. Khi đó, các phương pháp điều trị tại chỗ như phẫu thuật, đốt u hay nút mạch hóa chất (TACE) thường không còn phù hợp hoặc không đủ khả năng kiểm soát bệnh. Điều trị toàn thân trở thành phương pháp chủ đạo, nhằm kiểm soát sự tiến triển của khối u và kéo dài thời gian sống cho người bệnh.
Sự kết hợp giữa liệu pháp miễn dịch và thuốc kháng tạo mạch được xem là bước tiến quan trọng trong điều trị ung thư gan giai đoạn tiến triển.
Sự phối hợp hai thuốc nhằm tác động đồng thời lên cơ chế miễn dịch và quá trình tạo mạch của khối u, giúp cải thiện khả năng kiểm soát bệnh và tăng tỷ lệ đáp ứng điều trị.
"Trường hợp bệnh nhân 60 tuổi nói trên cho thấy đáp ứng tích cực sau 9 chu kỳ điều trị, thể hiện qua cả sự thu nhỏ kích thước tổn thương gan và mức giảm mạnh của AFP", PGS Cẩm Phương cho hay.
Đáng chú ý, khối u tăng kích thước sau 3 chu kỳ đầu nhưng sau đó giảm rõ rệt ở các lần đánh giá tiếp theo. Theo các chuyên gia, việc đánh giá đáp ứng điều trị ung thư biểu mô tế bào gan không nên chỉ dựa vào sự thay đổi kích thước khối u mà cần xem xét thêm đặc điểm ngấm thuốc của tổn thương trên hình ảnh học, cùng diễn biến các chất chỉ điểm khối u và tình trạng lâm sàng.
Các phân tích từ nghiên cứu ghi nhận phác đồ phối hợp có tỷ lệ đáp ứng khách quan và mức độ thu nhỏ khối u cao hơn, đồng thời thời gian đáp ứng kéo dài. Điều này cho thấy tiềm năng tạo ra những đáp ứng sâu và bền vững ở một nhóm bệnh nhân ung thư gan giai đoạn tiến triển.
