Bóng đá Việt Nam tiếp tục trải qua một giai đoạn có nhiều dấu mốc đáng chú ý, với giấc mơ World Cup trở thành hiện thực ở một số cấp độ, đồng thời vị thế hàng đầu Đông Nam Á được duy trì trong những giai đoạn nhất định. Nhiều giới hạn trong lịch sử dần được các đội tuyển phá vỡ, mở ra những hy vọng mới cho chặng đường tiếp theo.
Nhiều cột mốc đáng chú ý
Đội tuyển bóng đá nữ Việt Nam tạo nên bước ngoặt lịch sử với tấm vé tham dự FIFA World Cup 2023 cùng những màn trình diễn đầy nỗ lực. Trong hoàn cảnh nhiều thành viên nhiễm COVID-19 trước khi dự giải châu Á, đồng thời là vòng loại World Cup, thầy trò HLV Mai Đức Chung vẫn hoàn thành mục tiêu.
Năm 2024, đội tuyển nam Việt Nam bước vào trận chung kết ASEAN Cup và lần đầu tiên giành chiến thắng trước Thái Lan ở cả hai lượt trận. Hai năm sau, đội tuyển Việt Nam lần đầu tiên trong lịch sử bảo vệ thành công chức vô địch Đông Nam Á. Đây là cột mốc đáng chú ý trong bối cảnh bóng đá nam Việt Nam từng nhiều lần lên đỉnh khu vực nhưng không duy trì được thành tích trong thời gian dài.
Ở cấp độ U23, dấu ấn của Việt Nam còn rõ ràng hơn. U23 Việt Nam 3 lần liên tiếp vô địch với nhiều thế hệ cầu thủ đan xen, cho thấy tính kế thừa rõ ràng. Đây là kết quả của quá trình đầu tư dài hạn cho bóng đá trẻ tại nhiều câu lạc bộ chuyên nghiệp. Cùng với đó, việc tối ưu hóa nguồn lực của VFF cũng mang lại những kết quả tích cực.
Cũng trong năm nay, thể thức vòng loại khu vực châu Á và FIFA U17 World Cup thay đổi, tạo thêm cơ hội để Việt Nam hướng tới sân chơi thế giới. Sau khi lỡ tấm vé năm 2025, thầy trò HLV Cristiano Roland có sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn, với nhiều chuyến tập huấn giúp bản lĩnh và chuyên môn của các cầu thủ trẻ được cải thiện. U17 Việt Nam sau đó giành quyền tham dự World Cup.
Cùng với đó là HCV bóng đá nam SEA Games 33, HCV futsal nữ SEA Games 33, HCB bóng đá nữ cùng những thành tích tại các vòng chung kết châu Á. Những kết quả ấy làm phong phú bức tranh tổng thể của nhiệm kỳ, cho thấy thành tích không chỉ tập trung vào một đội tuyển hay một vài ngôi sao.
Nền móng cho tương lai
VFF không chỉ dành sự quan tâm cho riêng đội tuyển nam quốc gia. Trong giai đoạn vừa qua, có tổng cộng 8 đội tuyển nam, nữ giành vé dự các vòng chung kết châu Á gồm: đội tuyển nam, đội tuyển nữ, futsal nam, futsal nữ, U23 nam, U20 nữ, U17 nam và U17 nữ.
Nếu các đội tuyển cấp độ A là sự bảo đảm cho thành tích đỉnh cao, thì việc các đội trẻ thường xuyên dự giải châu Á cho thấy tính kế thừa - yếu tố đặc biệt quan trọng trong quá trình đầu tư và phát triển bóng đá.
Đặc biệt, các chiến dịch vòng loại của bóng đá trẻ Việt Nam để lại nhiều dấu ấn cả về màn trình diễn trên sân lẫn các con số thống kê. Điều này cho thấy những tấm vé dự sân chơi châu lục không chỉ đến từ yếu tố thuận lợi, mà còn là kết quả của quá trình chuẩn bị chuyên môn, lựa chọn nhân sự, xây dựng lối chơi và tổ chức các đợt tập trung đội tuyển.
Trong nhiệm kỳ IX, VFF tiếp tục triển khai các chương trình đào tạo HLV, phát triển bóng đá trẻ, phối hợp với FIFA và AFC trong công tác nhận diện tài năng, đồng thời duy trì hệ thống giải trẻ ở nhiều cấp độ.
Dẫu vậy, cần phân biệt rõ hai khái niệm: đủ sức giành quyền tham dự và đủ sức cạnh tranh chức vô địch. Các đội tuyển Việt Nam có thể vượt qua nhiều đối thủ trong những chiến dịch vòng loại, nhưng khoảng cách với các nền bóng đá hàng đầu châu Á vẫn là thử thách lớn.
Tám tấm vé có thể được ghi nhận trong một bản tổng kết nhiệm kỳ. Nhưng ý nghĩa lớn hơn nằm ở thông điệp rằng bóng đá Việt Nam đang nỗ lực phát triển bằng sức mạnh của nhiều đội tuyển, nhiều thế hệ và cả một hệ thống, thay vì chỉ trông chờ vào một vài ngôi sao.
