
Những ngày có việc, Đoàn Vũ Phương (40 tuổi, quê Đồng Tháp) lại sáng xách đồ nghề ra công trường, tối trở về phòng trọ. Đến đợt công trình chững lại, anh chỉ biết ở nhà chờ người quen gọi đi làm. Hôm nào điện thoại không reo, hôm đó anh chẳng có tiền công.
Suốt 20 năm làm thợ xây tự do, anh đã quen với sự thất thường đó.
Tới giữa năm nay, anh Phương ứng tuyển vào dự án Vinhomes Green Paradise Cần Giờ (TP.HCM) với hy vọng không còn thấp thỏm chờ việc hay nay đây mai đó trong vài năm tới. Anh được nhận làm thợ xây tô, ốp lát bậc 2, với mức lương thỏa thuận 22 triệu đồng cho 26 ngày công mỗi tháng.
“Ở tuổi này rồi, làm ở đâu cũng được miễn là ổn định, có tiền đều đặn gửi về nuôi vợ con hàng tháng”, anh nói với Tri Thức - Znews.
Mức lương 22-34 triệu đồng
Anh Phương cho biết mức lương thỏa thuận ở công trường cao hơn khoảng 15 triệu đồng/tháng anh thường kiếm được khi làm thợ chính bên ngoài. Trước đây, dù biết mỗi ngày đi làm sẽ được trả bao nhiêu, anh khó tính trước thu nhập cả tháng vì còn tùy có công trình hay không.
Để được nhận vào vị trí thợ xây tô, ốp lát bậc 2, người đàn ông 40 tuổi này phải đọc hiểu bản vẽ, nắm yêu cầu kỹ thuật và thực hiện được các công đoạn thi công. Với phần việc xây tường gạch thẻ, anh cho biết phải hoàn thành 9 m2 mỗi ngày theo định mức "B10" của công trường.

Ngoài lương cố định, anh Phương được hỗ trợ 500.000 đồng/tháng tiền đi lại. Nếu vượt chỉ tiêu sản lượng, anh cho biết có thể nhận thêm 800.000-900.000 đồng/tháng.
“Sắp tới, tôi dự định thi lên bậc để kiếm mức lương 34 triệu đồng/tháng. Sau đó xây dựng tiểu đội của riêng mình, khoảng 7-10 người, để đạt vị trí tiểu đội trưởng”, anh Phương nói.
Tại dự án Vinhomes Green Paradise Cần Giờ, mức lương của công nhân được phân theo tay nghề, vị trí công việc và định mức sản lượng họ có thể đảm nhận. Trong đợt tuyển dụng đầu tháng 11, VinCons thông báo dự kiến tuyển 20.000 người cho công trường Cần Giờ.
Doanh nghiệp công bố mức thu nhập 14-34 triệu đồng/tháng đối với công nhân và 35-50 triệu đồng/tháng đối với tiểu đội trưởng, tùy vị trí, cấp bậc và năng lực. VinCons cũng cho biết sẽ bố trí chỗ ở, bữa ăn và đào tạo cho lao động chưa có tay nghề.

Phạm Văn Sang (25 tuổi, sống ở xã Cần Giờ) từng bưng bê ở quán cà phê, làm phụ hồ. Khi vào công trường, anh chưa biết cách lăn vật liệu chống thấm, trải lưới gia cố hay trám khe nứt. Anh được nhận làm thợ phụ với mức lương 14 triệu đồng/tháng.
Trong tuần đầu, Sang được chuyên viên hướng dẫn trộn hồ dầu, cạo lớp vữa và sơn bong tróc. Anh cũng học cách hỗ trợ ngâm thử nước, phát hiện chỗ rò rỉ, dọn vệ sinh và thu gom vật liệu thừa. Khi đã quen với các thao tác cơ bản, Sang bắt đầu hỗ trợ đội thi công tại công trường.
Sang cho biết anh chủ yếu làm chống thấm trong nhà, “mưa không tới đầu, nắng chẳng tới mặt”. Theo anh, công việc thợ phụ vừa sức với người mới. Anh chọn gắn bó với công trường vì thu nhập đều đặn hơn thời làm việc theo ngày.
“Với mức lương 14 triệu đồng mỗi tháng, tôi thấy như vậy là quá ngon rồi, còn hơn đi làm thời vụ bên ngoài, nay có việc mai chưa biết thế nào”, Sang chia sẻ.
Theo một số công nhân, người chưa có kinh nghiệm vẫn có thể tìm được việc ở Cần Giờ. Công việc họ đảm nhận có thể thay đổi theo tiến độ thi công và nhu cầu nhân lực của từng tổ đội.
Tháng 9, chị Thảo Lan (31 tuổi, sống ở xã Cần Giờ) và chồng cùng nộp đơn xin làm thợ phụ xây dựng. Theo chị Lan, vì có quá nhiều người đăng ký vị trí này, chỉ chồng chị được nhận vào tổ xây dựng. Chị được bố trí sang bộ phận cây xanh, làm công việc trồng cỏ tạo cảnh quan. Với công việc mới, chị cho biết thu nhập khoảng 14 triệu đồng mỗi tháng.
"Có thưởng có phạt"
Mức 14 triệu hay 22 triệu đồng là khoản người lao động có thể tính đến khi nhận việc. Đến cuối tháng, số ngày làm thực tế, các khoản thưởng hoặc bị trừ ảnh hưởng đến tiền thực nhận. Chi phí ăn ở quyết định họ còn giữ lại được bao nhiêu.
Sau 5 tháng làm thợ phụ ở công trường, Lê Khắc Huy (23 tuổi, quê Vĩnh Long) lần đầu bị lập biên bản vào đúng ngày công thứ 26 của một tháng.
Huy kể anh vừa lấy điện thoại ra khỏi túi trong ca làm thì bị giám sát phát hiện và lập biên bản tại chỗ. Theo anh, khoản 500.000 đồng bị trừ vào mục đánh giá “ý thức chất lượng công việc cuối kỳ”.
“Ở đây chúng tôi phải luôn nghiêm túc trong công việc, vì tôi không thể biết được người mặc chiếc áo công nhân, đội mũ vàng đứng ngay bên cạnh là đồng nghiệp hay giám sát. Phạt một lần coi như mất một ngày công”, Huy nói.

Theo nội dung được phổ biến tại tổ đội của Huy, chấm công muộn hoặc mắc lỗi tác phong nhẹ lần đầu có thể bị nhắc nhở kèm mức trừ 100.000 đồng. Với hành vi dùng điện thoại hoặc ngồi chơi trong giờ làm, mức được thông báo là 500.000 đồng đến 1 triệu đồng.
Yêu cầu ở công trường còn nằm ở chất lượng từng phần việc. Với anh Đoàn Vũ Phương, xây đủ 9 m2 tường gạch thẻ mới xong phần khối lượng. Cuối ca, giám sát còn kiểm tra tường có thẳng và đúng kỹ thuật hay không.
Anh kể nếu tường xây lệch hoặc sai kỹ thuật, thợ phải đập bỏ toàn bộ phần tường đó, sau đó phần vật liệu hư hao được quy thành tiền để tính mức phạt.
“Làm ở công trường lớn thì có thưởng sẽ có phạt thôi, mình làm đúng kỹ thuật, đủ sản lượng thì nhận đủ tiền, còn sai thì phải chịu”, anh Phương nói.
